Ngày soạn:29.9.09.
Ngày dạy :30.9.09.
Tiết 18. Từ Hán Việt
A. Mục tiêu: * Giúp học sinh:
1 Kiến thức: - Hiểu thế nào là yếu tố Hán Việt.
- Nắm được cách cấu tạo đặc biệt của từ ghép Hán Việt.
2 Kĩ năng: - Rèn luyện kĩ năng sử dụng từ Hán Việt trong nói - viết.
3 Giáo dục: - Có ý thức sử dụng từ Hán Việt, tránh lạm dụng từ Hán Việt trong nói và viết
B. Phương pháp: Vấn đáp, thảo luận...
C.Chuẩn bị:
1.Thầy: Nghiên cứu - Soạn bài, bảng phụ...
2.Trò: - Học bài cũ, xem lại bài từ mượn, soạn bài mới.
D. Tiến trình hoạt động:
I.ổn định tổ chức : Nắm sĩ số.
II Kiểm tra bài cũ: * ?Thế nào là đại từ? Nêu chức năng vai trò ngữ pháp của đại từ? Cho ví dụ? Có mấy loại đại từ? Nêu rõ từng loại?
III.Bài mới :.
.
Hoạt động của thầy và trò
Nội dung ghi bảng

* Hoạt động 1 : HDHS tìm hiểu đơn vị cấu tạo từ Hán Việt.
GV : Treo bảng phụ lên bảng
1 em đọc bài Nam quốc sơn hà
Các tiếng: Nam, quốc, sơn, hà nghĩa là gì?
- Nam ( phương Nam; quốc ( nước; sơn ( núi; hà ( sông
Tiếng nào có thể dùng như 1 từ đơn để đặt câu, tiếng nào không?
Ví dụ: phương Nam, miền Nam, nồm Nam
(không thể: yêu quốc, leo sơn, lội hà)
Tiếng thiên trong các từ Hán Việt sau nghĩa là gì?
- Thiên niên kỉ, thiên lý mã: 1000
- Thiên đô: dời, di, di dời
- Thiên thư: trời
(cùng thiên nhưng khác nghĩa)
HS đọc ghi nhớ
*Bài tập nhanh:
- Giải thích nghĩa của các yếu tố Hán Việt trong thành ngữ: Tứ hải giai huynh đệ (Tứ:

bốn; hải: biển; giai: đều; huynh: anh; đệ: em) ⇒ bốn biển đều là anh em
- Tìm thêm yếu tố thiên có nghĩa khác ví dụ trên (thiên vị: nghiêng; thiên kiến: lệch)
Hoạt động 2: Từ ghép Hán Việt:
Các từ: sơn hà, xâm phạm, giang san ( loại từ ghép?
-Các từ ghép: ái quốc, thủ môn, chiến thắng thuộc từ ghép gì?
Trật tự các tiếng này có gì giống từ ghép thuần Việt?
-Các từ: thiên thư, thạch mã, tái phạm ( từ ghép gì? Trật tự
-Dựa vào phân tích ngữ liệu,có mấy loại từ ghép HV? Đó là những loại nào?
*Hoạt động 3:Hướng dẫn luyện tập
Bài 1. HS đọc bài 1
?Nêu yêu cầu của bài tập1?
Bài 2: Tìm những từ ghép Hán Việt có chứa các yếu tố: quốc, sơn, cư, bại
- Quốc: quốc gia, quốc kì, quốc ca, quốc lộ, ái quốc
- Sơn: sơn hà, giang sơn, sơn hải, sơn cước
- Cư: cư trú, an cư, cư ngụ, định cư, du cư, nhàn cư
- Bại: thảm bại, chiến bại, thất bại, đại bại, bại vong.


Bài 3: Xép các yếu tố sau